Czasem, kiedy rozmawiam z moimi czytelniczkami, słyszę jedno zdanie, które wraca jak bumerang: „Ja już naprawdę nie wiem skąd to się bierze. Przecież moje życie nie jest aż tak trudne… to dlaczego JA czuję ten lęk cały czas?”
I jeśli teraz kiwasz głową, bo sama masz takie momenty – to wiedz, że nie jesteś jedyna.
Lęk nie zawsze przychodzi wtedy, gdy „powinien”. On nie pyta o pozwolenie. Nie sprawdza, czy masz wolny dzień. Po prostu pojawia się – czasem subtelnie, czasem jak huragan.
Dziś chcę Ci w ciepły, ludzki sposób opowiedzieć dlaczego możesz mieć problemy z lękiem – i jakie są 5 najczęstszych przyczyn, które widzę u kobiet takich jak Ty.
To nie jest tekst, który ma Cię nastraszyć. To tekst, który ma pomóc Ci zrozumieć. A zrozumienie jest pierwszym krokiem do odzyskania kontroli.
Czy można wytłumaczyć mój lęk?
Zanim Ci odpowiem pozwól, że zadam Ci pytanie:
Co czujesz, kiedy lęk znów Cię łapie?
Złość? Bezradność? Poczucie winy? A może wstyd, że „dorosła kobieta nie powinna tak reagować”?
Prawda jest taka, że Twój lęk ma swoje przyczyny. Nie jest przypadkowy i nie bierze się znikąd.
Czasem te powody są oczywiste, a czasem tak głęboko ukryte, że trudno do nich dotrzeć bez spokojnej rozmowy i życzliwości.
5 najczęstszych przyczyn lęku, które widziałam już u tysięcy kobiet
Poniżej znajdziesz pięć głównych mechanizmów, które najczęściej stoją za chronicznym stresiem, napięciem i atakami lęku.
1. Nadmiar zmartwień i czarne scenariusze
Jeśli często myślisz:
-
„A co jeśli jutro wydarzy się coś złego?”
-
„A co jeśli nie dam rady?”
-
„A co jeśli zawiodę?”
…to wiedz, że Twój mózg próbuje Cię chronić. Tylko że robi to w najgorszy możliwy sposób — wyobrażając sobie dramaty, które nigdy nie nadejdą.
Kobiety, które do mnie piszą, często mówią tak:
„Jest mi źle w obecnej sytuacji… ale boję się jakiejkolwiek zmiany, bo przecież może być jeszcze gorzej.”
Jeśli to brzmi jak Ty — to wiedz, że nie jesteś „zbyt wrażliwa”. Jesteś przeciążona strachem, który stał się Twoim niechcianym nawykiem.
2. Perfekcjonizm, który udaje troskę
Perfekcjonizm bardzo długo udaje „ambicję”, „odpowiedzialność”, „dbałość”.
A tak naprawdę… to on nakręca lęk.
Mówi Ci:
-
„Zrób to idealnie.”
-
„Nie popełnij błędu.”
-
„Nie możesz się pomylić.”
A przecież każda pomyłka jest częścią życia.
Każde działanie niesie niepewność.
Każdy krok wymaga odwagi.
Perfekcjonizm dodaje jednak presję — i nagle zwykłe zadanie urasta do rangi mission impossible.
To naturalnie wywołuje lęk.
3. Niska tolerancja na niepewność
To jedna z kluczowych rzeczy, o których często zapominamy.
Jeśli boisz się zmian, nieznanego, nowych decyzji — to Twój mózg działa zgodnie z zasadą:
„Niepewność = zagrożenie”.
Dlatego:
-
odkładasz trudne rzeczy,
-
unikasz rozmów,
-
boisz się nowych zadań,
-
czujesz napięcie, gdy coś wymyka się spod kontroli.
Lęk żywi się niepewnością. A im bardziej próbujesz mieć wszystko „pod kontrolą”, tym bardziej czujesz presję.
4. Niska samoocena i wiara, że „coś jest ze mną nie tak”
Kiedy kobiety piszą mi, że „czują się popsute”, „niezdarne”, „inne”, „wybrakowane” — widzę ogrom bólu.
I wiesz co?
Ten ból ma realny wpływ na to, jak reaguje Twoje ciało.
Gdy nie wierzysz w siebie:
-
każdy błąd wydaje się końcem świata,
-
każda krytyka odbierana jest jak cios,
-
każde zadanie wywołuje napięcie w brzuchu, klatce lub gardle,
-
każda porażka wydaje się dowodem, że „nie nadajesz się”.
To naturalnie powoduje lęk. Ciało daje alarm, bo boi się… Ciebie samej.
5. Poczucie braku kontroli i zmęczenia psychicznego
Kiedy jesteś zmęczona — naprawdę zmęczona — lęk staje się większy, silniejszy, bardziej intensywny.
Dlaczego?
Bo Twój organizm traci zasoby.
A wtedy:
-
najmniejszy bodziec Cię stresuje,
-
każda myśl wydaje się groźna,
-
każdy problem wygląda jak góra,
-
każda decyzja jak zagrożenie.
Wiele moich czytelniczek przyznaje:
„Każdy dzień to survival. Rano wstaję już zmęczona.”
Gdy ciało od dawna działa w trybie „zagrożenie”, lęk jest naturalną reakcją.
Jak możesz poznać, która z tych przyczyn dotyczy Ciebie?
Usiądź na spokojnie i zadaj sobie trzy pytania:
-
Co mnie najbardziej stresuje w ostatnich tygodniach?
-
Czego najbardziej unikam?
-
W jakich momentach moje ciało reaguje lękiem?
To małe pytania, ale odpowiedzi są wielkie.
Czasem wystarczy jedna chwila szczerości, by zobaczyć rzeczy, które były ukryte przez miesiące.
5 krótkich sygnałów, że Twój lęk ma swoją konkretną przyczynę
-
odczuwasz napięcie w klatce, brzuchu lub gardle,
-
unikasz sytuacji, które wcześniej były normalne,
-
odkładasz działanie, mimo że bardzo chcesz ruszyć,
-
masz wrażenie, że „wszystko cię przerasta”,
-
czujesz, że nie rozumiesz samej siebie.
To NIE jest Twoja wina. To sygnał, że Twoje emocje wołają o uwagę.
Najczęstsze pytania (Q&A)
1. Czy da się pozbyć lęku bez terapii lub leków?
Tak — można znacząco obniżyć lęk stosując odpowiednie techniki, pracując z myślami, emocjami i ciałem. Klucz to regularność i dobre narzędzia.
2. Dlaczego mój lęk się nasila wieczorami?
Bo wtedy spada poziom kontroli poznawczej, a wzrasta poziom zmęczenia. Mózg ma mniej siły, by „wyciszać” natrętne myśli.
3. Czy lęk może wpływać na relacje?
Tak — wiele kobiet mówi, że lęk wpływa na ich związki, komunikację, pewność siebie i wybuchowość.
4. Czy to normalne, że lęk ciągle wraca?
Tak. Lęk działa jak nawyk — dopóki go nie przełamiesz, naturalnie wróci do starych schematów.
Podsumowanie
Lęk nie pojawia się bez powodu. Ma swoje źródła: czarne scenariusze, perfekcjonizm, niska samoocena, niepewność, zmęczenie.
Kiedy zrozumiesz, skąd się bierze — odzyskasz nad nim kontrolę. A to pierwszy krok do spokojnego, wolnego życia, o którym marzysz.
Autor bloga
Eliza – psycholog, edukatorka i twórczyni produktów pomagających kobietom odzyskać kontrolę nad lękiem, wewnętrznym chaosem i niską samooceną. Łączę naukę, psychologię i praktyczne narzędzia, które naprawdę działają. Pomogłam już tysiącom kobiet poczuć spokój, ulgę i lekkość — i mogę pomóc również Tobie.